مردی شبیه عکسهایش

نوشته های رامین مددلو در فضای مجازی

مردی شبیه عکسهایش

نوشته های رامین مددلو در فضای مجازی

مردی شبیه عکسهایش

بسم الله
نوشته های رامین مددلو. اهل شهر خوی
فارغ التحصیل دانشگاه امام صادق علیه السلام/ دانشجوی دکتری دانشگاه مفید قم رشته علوم سیاسی/ پژوهشگر مرکز رشد دانشگاه امام صادق علیه السلام

پیام های کوتاه
آخرین نظرات

اطلاعات کتاب شناختی:


سندل، مایکل، لیبرالیسم و محدودیت‌های عدالت، ترجمه حسن افشار، نشر مرکز، تهران: 1394.

Sandel, Michael J. Liberalism and the Limits of Justice. Cambridge University Press, 1998.

 

معرفی نویسنده:[1]

مایکل جی سندل[2] (1953-...) متولد شهر مینه پولیس[3] ایالت مینه سوتا[4] آمریکا در یک خانواده یهودی است. وی در سال 1975 مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه براندیز[5] ماساچوست آمریکا در رشته علوم سیاسی دریافت کرد. وی با دریافت بورس تحصیلی رودز[6] توانست دوره دکتری خود را در کالج بالیول دانشگاه آکسفورد[7] زیر نظر چارلز تیلور[8] در سال 1981 به پایان رساند. سندل از سال 1980 در دانشگاه هاروارد[9] مشغول به تدریس در زمینه فلسفه سیاسی شد و در سال 1999 به درجه استاد تمامی در این دانشگاه نایل شد. معروف ترین کلاس درس وی، کلاس "عدالت" در دوره کارشناسی حدود دو دهه است که در هاروارد تدریس می شود. بیش از 15 هزار دانشجو در کلاس عدالت سندل شرکت داشته اند و کلاس ترم پاییز سال 2007 درس عدالت سندل، با حضور 1115 دانشجو، بالاترین میزان شرکت دانشجویان در یک کلاس در طول تاریخ هاروارد است. این کلاس اولین کلاس آنلاین دانشگاه هاروارد نیز هست. خلاصه این کلاس تحت عنوان کتاب "عدالت: کار درست کدام است" منتشر شد. نوع تدریس سندل، روش سقراطی بحث گرایانه است. سندل در تلاش است مفهوم عدالت را در ارتباط با مسائل روزمره و عینی بسنجد و بحث ها، پرسش ها و پاسخ ها را از مسائل روزمره به سمت مباحث فلسفی بکشاند. مایکل سندل سه جلسه سخنرانی با محتوای عدالت نیز در مدرسه علوم اقتصادی لندن[10] داشته است. در این سه جلسه وی با پرسش هایی مانند: آیا  دانشگاه ها باید اولویت را به دانشجویایی از مناطق فقیرنشین بدهند، آیا باید یک پرستار دریافتی بیشتر از یک بانکدار داشته باشد و آیا مردم حق دارند برای سالم ماندن و سالم بودن رشوه بدهند؛ به طرح عدالت پرداخت. رادیو بی بی سی این سه جلسه سخنرانی را با عنوان "فیلسوف عمومی" در آوریل 2012 پخش کرد. سندل همچنین کلاسی سمیناری با عنوان "اخلاقیات و بیوتکنولوژی" دارد که در آن به پیامدهای اخلاقی انواع روش ها و احتمالات بیوتکنولوژیک می پردازد. وی در سال 2009 سلسله سخنرانی هایی را در شهرهای لندن، آکسفورد، نیوکاسل و واشنگتن دی سی تحت عنوان "شهروندی نوین" داشت که از سوی رایو بی بی سی پخش شد.[11]

شهرت مایکل سندل با تدریس و کلاس های وی گره خورده است اما وی تألیفات متعددی نیز به شرح ذیل داشته است:

-          لیبرالیسم و محدودیت های عدالت، انتشارات دانشگاه کمبریج، 1982. (ویرایش دوم: 1998)[12]

-          اعتراض دموکراسی: آمریکا در جستجوی فلسفه عمومی، انتشارات دانشگاه هاروارد، 1998.[13]

-          فلسفه عمومی: مسائل اخلاقی در سیاست، انتشارات دانشگاه هاروارد، 2005.[14]

-          مصداق علیه کمال: اخلاقیات در عصر مهندسی ژنتیک، انتشارت دانشگاه هاروارد، 2007.[15]

-          عدالت: یک خوانش، انتشارات دانشگاه آکسفورد، 2007.[16]

-          عدالت: کار درست کدام است؟، انتشارات فارار، استراوس و گیروکس، 2010.[17]

-          چه چیزهایی با پول نمی توان خرید: محدودیت های اخلاقی بازار، انتشارات فارار، استراوس و گیروکس، 2012.[18]

سندل به لحاظ فکری به جماعت گرایی تعلق خاطر داشته و در طیف لیبرال جماعت گرایی قرار می گیرد.

 

لیبرالیسم و محدودیت های عدالت

این اثر اولین تألیف مایکل سندل است که با زبانی سنگین و فلسفی از جمله اعلام کنندگان جماعت گرایی در جامعه فکری آمریکا به حساب می آید. کتاب در تلاش است بحث لیبرلیسم جماعت گرا را ذیل فلسفه سیاسی انگلیسی طرح نماید. سندل در نگارش این کتاب اثرپذیری خود از فلاسفه ای همچون استوارت همپشایر[19] و چارلز تیلوررا نشان می دهد و در تلاش است لیبرالیسم وظیفه گرایانه معاصر، با محوریت جان رالز، را به نقد بکشد تا از خلال نقد آن طرح اولیه لیبرالیسم جماعت گرا را ارائه دهد. خوانش کتاب نیازمند پیش مطالعه هایی است. از جمله آشنایی با دیدگاه های جان رالز، رونالد دورکین و رابرت نوزیک در باب عدالت و بهتر از آن خوانش کتاب های "نظریه عدالت" جان رالز[20]، "آنارشی، دولت و یوتوپیا" رابرت نوزیک[21] و "ستاندن جدی حقوق" رونالد دورکین[22]. با این حال و به سبب سبک نگارشی سندل، محروم بودن از این پیش مطالعه ها موجب محرومیت از کتاب لیبرالیسم و محدودیت های عدالت نمی شود. چرا که سندل پیش از هر بحث انتقادی، خلاصه بحث مورد نقد را ارائه می دهد.

همچنانی که بیان شد در این اثر ما شاهد نقد لیبرالیسم قرون 17 الی 19 نیستیم. بلکه هدف کتاب نقد لیبرالیسم قرن 20 است. آنهم نوع خاصی از لیبرالیسم با عنوان لیبرالیسم وظیفه گرایانه تجربی. نوعی از لیبرالیسم وظیفه گرایانه که در تلاش است لیبرالیسم کانت را از وجوه متافیزیکی خالی ساخته و وجوه تجربی را جایگزین آن سازد. این نوع از لیبرالیسم که عدالت را محور خود می داند با جان رالز به اوج می رسد و کتاب حاضر نیز عمده تلاش خود را بر نقد نگاه جان رالز قرار داده است. البته نقد لیبرالیستی یک دیدگاه لیبرالیستی.

 

بررسی اثر:

آنچه مدنظر این متن است ترجمه آقای حسن افشار، مترجم آثار سندل، از این کتاب است. آقای افشار در بخش یادداشت مترجم خلاصه ای فشرده از مفهوم لیبرالیسم را بیان داشته و سپس به شرح ترجمه برخی از واژگان مبهم کتاب پرداخته است. این واژه نامه کوتاه، سهم بسیاری در کاستن از ابهام در متن اصلی دارد. توضیح آنکه احتمالا خواننده با پیش زمینه ذهنی آسان بودن فهم مباحث مایکل سندل شروع به خواندن کتاب نماید. این در حالی است که این اثر از زبانی سنگین و فلسفی برخوردار است و با دیگر آثار سندل به لحاظ روایی تفاوتی جدی دارد. تفاوت های معنایی و مفهومی واژگانی مانند خودکامگی و خودمداری یا مقتضیات عدالت به سنگینی این اثر می افزاید. آقای افشار تلاش داشته با ارائه یک واژه نامه مختصر از سنگین شدن بیشتر اثر جلوگیری کند.

بحث اصلی کتاب از کانت و لیبرالیسم وظیفه گرای وی شروع می شود، سپس تغییر محتوای لیبرالیسم وظیفه گرا در جان رالز مورد بررسی و نقد قرار می گیرد. در این بررسی و نقد، نویسنده به انتقادات نوزیک از رالز و هم گامی دورکین با رالز نیز می پردازد و در نهایت اندیشه لیبرال-جماعت گرای خود را به عنوان راه حل خروج از بن بست های ایجاد شده در اندیشه رالز بیان می دارد. استنادات نویسنده به کتب مرجع خود اندیشمندان است و به همین سبب اثر از قوت کافی در ارجاع دهی و نیز در ارائه شواهد برخوردار است. انسجام بحث در کلیت ساختار نشان دهنده ذهن منظم نویسنده و از پیش طراحی نمودن ساختار و محتوای اثر است. البته نیازمند صبر از سوی خواننده برای دریافت بحث است.

اثر کاملا در یک فضای لیبرالی نگاشته شده، نقد یک لیبرال بر لیبرالیسم معاصر و مسلط است. همین امر موجب شده پیش زمینه نظری بحث، پیش زمینه ای لیبرالی باشد. پیش زمینه ای که شاید مخاطب در مورد خود آنها نقد جدی داشته باشد و همین امر موجب کاسته شدن میزان بهره مندی مخاطبِ با تعلق خاطر به مکاتب فکری غیر لیبرالیسم از اثر می شود. ضعفی که گریزی از آن نیست.

رالز در نظریه عدالت خود، تعریفی از "خود" ارائه می دهد که در آن، "خود" هم جدا از افزوده ها (تمایلات، خواسته ها، اهداف، خیر) است و هم امری تجربی است. سندل انسان شناسی رالز را هسته اصلی نقد خود قرار می دهد و معتقد است "خود" رالزی موجب بن بست در اندیشه عدالت است. زیرا نمی توان پایه های نظریه عدالت را بر روی آن قرار داد. سندل می گوید که "خود" دارای مرزهای شناوری است که می تواند میان جمع و شخص در رفت و آمد باشد و تعاریفی دقیق تر از شخص ارائه دهد. تعاریفی که حتی ممکن است موجب حک و اصلاح میان مرزهای "خود" و افزوده ها، نیز میان مرزهای جمع و شخص شود.

"خود" سندل کاملا جدا از افزوده ها نیست اما هویتی مجزا از آنها داشته و توانایی فهم شناخت های مکتسبه از جمع را دارد. سندل در دعوای اصالت شخص و جمع، اصالت را به شخص می دهد (مانند هر لیبرال دیگری) اما شخصی که در جمع زندگی می کند و در حال بده و بستان با جمع است.

پیشنهاد کتاب لیبرالیسم و محدودیت های عدالت را می توان طرح کلی یک نگاه دیگر، یک نقطه شروع دیگر برای عدالت لیبرالی دانست اما تنها طرح کلی ارائه می شود و سندل بررسی دقیق و همه جانبه این طرح کلی و تبدیل آن به یک نظریه جایگزین را به دیگر اندیشمندان جماعت گرا می سپارد. اکتفا به یک طرح کلی موجب می شود ابهامات مستتر در طرح کلی، به عنوان ردیه هایی بر طرح نمایان شوند، مانند ابهام سنگین مرزهای شناور "خود" با افزوده های "خود". تاکید بر طرح کلی بودن پیشنهاد کتاب موجب می شود تا به جای نقادی آن، به دنبال شرح بیشتر آن پس از پایان خوانش کتاب برویم. شکستن حصار سنگین حق در لیبرالیسم رالزی و توجه دوباره به خیر عمومی، البته با محوریت حق شخصی، شرح بیشتر طرح کلی کتاب است.

 

 

 



[1] https://en.wikipedia.org/wiki/Michael_J._Sandel

[2] Michael J. Sandel

[3]  Minneapolis

[4] Minnesota

[5] Brandeis University

[6] Rhodes Scholarship

[7] Balliol College, Oxford University

[8] Charles Taylor

[9] Harvard University

[10] LSE University

[11] دانلود از: http://www.bbc.co.uk/programmes/b00kt7rg

[12] Liberalism and the Limits of Justice. Cambridge, UK New York: Cambridge University Press. 1998

[13] Democracy's Discontent : America in Search of a Public Philosophy. Cambridge, Mass: Belknap Press of Harvard University Press. 1998.

[14] Public Philosophy: Essays on Morality in Politics. Cambridge, Mass: Harvard University Press. 2005.

[15] The Case Against Perfection: Ethics in the Age of Genetic Engineering. Cambridge, Mass: Belknap Press of Harvard University Press. 2007.

[16] Justice: A Reader. Oxford New York: Oxford University Press. 2007.

[17] Justice: What's the Right Thing to Do?. New York: Farrar, Straus and Giroux. 2010.

[18] hat Money Can't buy: The Moral Limits of Markets. New York: Farrar, Straus and Giroux. 2012.

[19] Stuart Hampshire

[20] A Theory of Justice. Cambridge, Massachusetts: Belknap Press of Harvard University Press, 1971.

[21] Anarchy, State, and Utopia. Oxford: Basil Blackwell. 1974.

[22] Taking Rights Seriously. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1977.

نظرات  (۱)

۱۵ تیر ۹۵ ، ۱۵:۲۲ سرباز صفر
سلام
دعوتید به " اتمام ماه مبارک رمضان، مصیبتی عظیم "
http://sarbaz0.blog.ir/post/1395
خوشحال میشم نظرتون رو درمورد یادداشتم بدونم. اگر مطلب رو دوس داشتید لایک کنید و ما رو دنبال کنید
التماس دعا

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی